کفشدوزک‌ها یا پینه‌دوزها با نام علمی Coccinellidae ، در راسته قاب‌بالان (Coleoptera) قرار می‌گیرند و از خانواده سوسک‌ها به شمارمی‌روند. اندازه آنها عموما بین 8-10 میلیمتر است . کفشدوزک‌ها همه‌چیز خوار(حتی در مواقعی که با کمبود غذا مواجه میشوند هم‌نوع خوار) ، گوشت‌خوار و گیاه خوار هستند. جالب است بدانید همه انواع کفشدوزک‌ها مفید نیستند ، در جهان بیش از 5000 گونه از این حشرات وجود دارد که حشره شناسان آنها را از تعداد خال‌های روی بال‌هایشان تشخیص می‌دهند.
کفشدوزک هفت نقطه‌ای یا C-7 (3 خال سمت راست، 3 خال سمت چپ و یک خال وسط)، کفشدوزک‌های نوزده نقطه ای، یازده نقطه ای، دو نقطه ای، ده نقطه ای، چهار لکّه ای و کفشدوزک‌های کروی از جمله کفشدوزک‌های مفید می‌باشند. اغلب کفشدوزک‌های زرد رنگ با لکه های سیاه رنگ گیاه‌خوار می‌باشند که به همین دلیل در دسته کفشدوزک‌های مضر قرار میگیرند همچون کفشدوزک لوبیای مکزیکی و کفشدوزک کدو که از جمله آفات ویرانگر هستند و از گیاهان و محصولات کشاورزی تغذیه می‌کنند.
کفشدوزک‌ها که به عنوان آفات سیری ناپذیر در بین کشاورزان معروف هستند در از بین بردن شته‌ها یا شپش‌های گیاه بسیار مؤثرند و می‌توان از آنها به عنوان روشی جهت دفع آفات به صورت بیولوژیک استفاده کرد. کفشدوزک‌های مفید از زمان لارو تا حشره بالغ از انواع شته‌های آزاد ، گالزا و حتی شته‌های ریشه، شپشک‌های نباتی، پسیل‌ها، تخم و لارو جوان سایر حشرات تغذیه می‌کنند. هر کفشدوزک در دوره لاروی هزار و هر حشره کامل تا 9000 شته را طعمه خود قرار می‌دهد.
بهترین روش برای دفع آفات استفاده از روش‌های بیولوژیک است زیراهم در هزینه‌های سمپاشی صرفه جویی می‌شود و هم محصولات با کیفیت‌تری خواهیم داشت و هم به طبیعت این دارایی گرانبهاء آسیب کمتری رسانده‌ایم.

کارشناس : مهندس ابراهیم مهدوی فر